Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya là cuốn tiểu thuyết giả tưởng về sự tồn tại thế giới song song, sự kết nối giữa quá khứ và tương lai chỉ xảy ra trong đúng một đêm duy nhất và trên thực tế chỉ diễn ra trong vài tiếng đồng hồ.

Higashino Keigo đã vận dụng tài năng viết văn trinh thám của mình vào trong cuốn sách này, ông mang đến điều kỳ diệu và nỗi băn khoăn về mối liên kết giữa các nhân vật.

Tuy có nhiều chuyển biến giữa quá khứ, hiện tại và tương lai nhưng với giọng văn uyển chuyển, người đọc ít nhiều cũng đã hòa mình vào dòng chảy thời gian đó.

Higashino Keigo là người vẽ điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya

Higashino Keigo là tác giả truyện trinh thám Nhật Bản, ông sinh năm 1958 và bắt đầu sự nghiệp viết lách khi ở độ tuổi hai mươi lăm.

nha van Higashino Keigo - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Một trong những nhà văn trinh thám hàng đầu Nhật Bản – Higashino Keigo

Nhà văn sinh ra và lớn lên tại Osaka, sau khi tốt nghiệp Đại học Osaka với bằng Cử nhân kỹ thuật chuyên ngành Kỹ thuật điện và bắt đầu công việc kỹ sư tại Nippon Denso Co.

Khoảng thời gian đầu chập chững sáng tác, Keigo vẫn duy trì công việc cũ và phải mãi đến khi thành công với tiểu thuyết Giờ tan học xuất bản năm 1985 thì ông mới thôi việc.

Giờ tan học tuy là bước đánh dấu việc Higashino Keigo bước vào con đường văn chương, đưa tên tuổi của ông trở nên nổi tiếng nhưng Ngôi nhà của người cá say ngủ mới chính là tác phẩm đầu tiên và ba mươi năm sau cuốn sách mới được xuất bản.

bia sach ngoi nha cua nguoi ca say ngu e1606400527389 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Bìa trước cuốn Ngôi nhà của người cá say ngủ

Tại lễ trao giải Edogawa Rampo lần thứ 31 của Nhật Bản, Keigo và cuốn tiểu thuyết Giờ tan học đã xuất sắc giành Giải thưởng Tác phẩm Trinh thám hay nhất.

Năm 1999, nhà văn giành Giải thưởng Văn học Trinh thám Nhật Bản cho cuốn tiểu thuyết Bí mật của Naoko.

Bảy năm sau, tác phẩm Phía sau nghi can X đã mang về cho Keigo giải Naoki lần thứ 134 và Honkaku lần thứ sáu, cuốn sách cũng đứng đầu trong các danh sách như Kono Mystery ga Sugoi! và Honkaku Mystery Best 10.

Trên thế giới, các cuốn tiểu thuyết của ông được chào đón nồng nhiệt và đến nay đã được dịch ra tám thứ tiếng khác nhau.

Không chỉ thế, lối văn chương của Keigo còn thu hút được cả giới học thuật Trung Quốc, Đài Loan, Malaysia và Mỹ, họ đặc biệt chú ý tới luận văn và sách viết xoay quanh sự nghiệp sáng tác của ông.

hai cuon sach dat giai thuong cua keigo e1606400841499 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Bìa sách hai tác phẩm mang về cho Keigo những giải thưởng lớn

Năm 2012, bản dịch tiếng Anh của Phía sau nghi can X lọt vào đề cử giải Edgar cho hạng mục Tiểu thuyết xuất sắc nhất và Tiểu thuyết đầu tay xuất sắc nhất tại Barry Award.

Tại Việt Nam, Higashino Keigo là một trong những nhà văn trinh thám nước ngoài có số lượng tác phẩm được dịch ra nhiều nhất và đã có khoảng hai mươi cuốn tiểu thuyết được xuất bản, với nhiêu đó thôi cũng có thể hình dung ra được sức hút vô cùng lớn của tác giả Nhật Bản này.

Ngoài tiểu thuyết trinh thám, Keigo còn thể hiện tài năng của mình khi cho ra mắt các tác phẩm dành cho thiếu nhi và tiểu luận văn học. Tuy mỗi tác phẩm của nhà văn mang một phong cách, nét đặc biệt khác nhau nhưng vẫn giữ điểm chung là thường đi sâu vào tâm lý của nhân vật.

“Một số nhà văn mong muốn lay động độc giả, số khác muốn viết ra những câu văn đẹp. Riêng tôi muốn người đọc phải không ngừng ngạc nhiên trước những ý tưởng của mình.”

– Higashino Keigo

Bởi thế, gia tài văn chương của ông khá đồ sộ, có đến khoảng chín mươi đầu sách đã được xuất bản gồm nhiều thể loại khác nhau như tiểu thuyết, truyện ngắn và tập truyện, một số tác phẩm tiêu biểu có thể kể đến như Thám tử Galileo, Sự cứu rỗi của thành nữ, Phương trình hạ chí, Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya.

mot so tac pham cua nha van higashino keigo e1606400979122 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Một số tác phẩm tiêu biểu của nhà văn Higashino Keigo

Năm 2012 tại Nhật Bản, Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya chính thức được xuất bản và từ đây nhà văn đã mở ra cho độc giả cách nhìn vừa cũ vừa mới về cuộc đời. Bốn năm sau đó, cuốn tiểu thuyết đã được Nhã Nam và Nhà xuất bản Hội Nhà văn dịch ra tiếng Việt.

tieu thuye dieu ky dieu cua tiem tap hoa namiya e1606401223205 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Ảnh bìa Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya

Vào năm 2017, phim điện ảnh Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya được Trung Quốc chuyển thể từ chính tác phẩm cùng tên của tác giả Higashino Keigo.

Có thể thấy, thông điệp mà nhà văn gửi gắm vào bên trong cuốn tiểu thuyết có sức mạnh không hề nhỏ và truyền tải được ý nghĩa về những cuộc gặp gỡ tưởng chừng là lẽ tự nhiên nhưng lại có sự gắn kết không ngờ.

Sợi dây vô hình tạo nên Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya

Chủ của tiệm tạp hóa Namiya là một ông lão, cửa hàng và cả căn nhà đều đã cũ kĩ, già nua giống như người chủ nhân. Tuy nhiên sức sống nơi tưởng chừng đang úa tàn này lại mạnh mẽ vô cùng, không chỉ hàng xóm mà ngay cả hai người con của ông cũng thấy bất ngờ về điều này.

la thu tao nen dieu ky dieu cua tiem tap hoa namiya e1606401413310 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Những lá thư phiền muộn đã tạo nên điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya

Nguồn năng lượng mạnh mẽ đó xuất phát từ những lá thư chứa nhiều điều phiền muộn, ban đầu chỉ là trả lời câu hỏi của trẻ con quanh thị trấn và rồi dần dần ông lão trở thành người gỡ rối tơ lòng cho tất cả mọi người gửi thư đến.

Bất kỳ lá thư nào, cho dù là cố ý trêu đùa hay nghiêm túc đều được chủ tiệm suy nghĩ cẩn thận rồi mới đặt bút viết trả lời. Tám rưỡi tối đến khoảng gần tám rưỡi sáng sẽ là thời gian gửi và nhận thư, phiền muộn sẽ gửi từ tối hôm trước qua khe cửa cuốn và lời giải đáp được nhận tại hộp đựng sữa.

“Cơ duyên có lẽ bắt đầu từ lần nói đùa với bọn trẻ con hàng xóm. Chúng cố tình đọc chệch tên tiệm Namiya thành Nayami, Nayami. Biển hiệu của tiệm ghi là ‘Nhận đặt hàng. Xin cứ hỏi’, thế là bọn trẻ hỏi tôi là ông ơi, vậy bọn cháu hỏi ông những khúc mắc của bọn cháu được không.”

Lí giải cho từ Nayami, trong tiếng Nhật từ này nghĩa là điều phiền muộn và có phát âm gần giống với tên của cửa tiệm Namiya. 

dieu ky dieu cua tiem tap hoa namiya xuat phat tu thac mac nho e1606401585475 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya xuất phát từ thắc mắc nhỏ của trẻ con

Cuốn tiểu thuyết sẽ thiếu phần đặc sắc nếu chỉ đơn giản là những câu chuyện gỡ rối tơ lòng của ông Namiya Yuji, Higashino Keigo đã khéo léo sử dụng biệt tài của mình là chồng chéo các lớp chuyện và buộc người đọc phải tìm kiếm mối liên hệ cho đến trang cuối cùng.

Mở đầu Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya độc giả hẳn sẽ có phần choáng ngợp, những nhân vật cùng diễn biến khác đồng thời được đặt ra như không gian và thời gian đã vào đêm tĩnh mịch, chiếc xe đời cũ bị hỏng và những thanh niên đang tìm nơi ẩn náu tạm thời trước khi bị cảnh sát phát hiện.

Ba tên trộm vặt Shota, Kouhei và Atsuya đang trên đường tẩu thoát, có điều không may là chiếc xe Crown đời cũ mà chúng vừa lấy được đã bị hỏng giữa chừng.

Do đang là nửa đêm nên không thể bắt taxi hay đi thêm được nữa, dưới lời đề nghị của Shota nên cả ba đã đến trú ấn tạm tại cửa tiệm Namiya.

thoi gian song song giua qua khu va tuong lai - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Quá khứ và tương lai kết nối với nhau qua khoảng thời gian song song

Đồng hồ điểm 0 giờ, điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya chính thức diễn ra và những người chứng kiến cũng như trải nghiệm không ai khác ngoài Shota, Kouhei và Atsuya. Ban đầu chúng không tin những bức thư được gửi từ quá khứ đến mà cho rằng đây là trò đùa của một ai đó.

Atsuya là người phản ứng gay gắt nhất, kiên quyết đòi rời khỏi căn nhà hoang này nhưng rồi lại bị chính những bức thư chứa điều phiền muộn và lời cảm ơn giữ chân. 

Tuy cả ba đều là những tên trộm vặt nhưng chưa một lần trả lời thư hời hợt, chúng cũng giống như ông chủ Yuji đều suy nghĩ cẩn thận rồi mới gửi thư.

Shota, Kouhei hay Atsuya đều hoạt động có nguyên tắc và điều này giúp ích rất nhiều khi chúng trả lời thư, chuyện của tương lai chỉ tiết lộ vừa đủ và tuyệt nhiên không đưa ra cái kết.

dieu ky dieu cua tiem tap hoa namiya va trai tre mo coi e1606401988608 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya và Trại trẻ mồ côi Marumitsu

Sự nguyên tắc của chúng có được cũng nhờ một phần công lao nuôi dưỡng tại Trại trẻ mồ côi Marumitsu, nơi đây và tiệm tạp hóa Namiya có mối duyên đặc biệt đến bất ngờ.

Cả hai chỉ cách nhau chừng nửa tiếng đi xe nhưng việc hoạt động lại hoàn toàn độc lập, nơi này không biết về nơi kia và ngược lại.

Độc giả phần nào sẽ nhận ra, những truyện lồng truyện ở các chương trong cuốn tiểu thuyết này đều có sự liên quan đến nhau, những nhân vật đó có thể quen biết nhau nhiều hoặc ít, cũng có thể chỉ đơn giản là vô tình chạm mặt trong chuyến trở lại quê hương sau nhiều năm xa cách.

Kousuke trở lại quê nhà, trước đó khi đang lướt mạng anh đã đọc được tin tiệm tạp hóa Namiya sẽ mở lại và nhận thư duy nhất vào 0 giờ đến rạng sáng ngày 13 tháng Chín, suy nghĩ về cửa tiệm cứ quanh quẩn trong đầu chàng nghệ nhân mộc và rồi dẫn đến quyết định lên ga tàu trở về.

tiem tap hoa namiya mo cua lai e1606402135223 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Tiệm tạp hóa Namiya thông báo mở cửa nhận thư duy nhất một ngày sau ba mươi hai năm

Anh tìm được một quán bar tên là Fab4, gọi một thức đồ uống rồi ngồi vào góc trong cùng để viết thư phản hồi lại cửa tiệm Namiya. Những dòng chữ anh viết có hàm ý chung là lời khuyên của ông chủ không có ích, mọi thành quả mà Kousuke có được ngày hôm nay đều do bản thân tự lực.

Có điều, sau khi nghe câu chuyện cô chủ quán đồng thời là em gái của cậu bạn học thời cấp hai, người mà anh đã bán tất cả các đĩa nhạc của nhóm Bratles cho, Kousuke đã viết lại lá thư khác với nội dung là lời cảm ơn.

Anh nhận ra rằng mình đã sai, bố rất dũng cảm và mẹ không hề nói dối còn lời khuyên của ông chủ tiệm tạp hóa đã đúng.

“Có lẽ ông già của tiệm Namiya đã đúng. ‘Chừng nào gia đình còn ở trên cùng một con thuyền thì vẫn còn khả năng cả gia định trở về con dường đúng’. Câu nói trong bức thư khi xưa bỗng quay về. Chỉ vì mình anh bỏ đi mà con thuyền đã đánh mất đích đến.”

Những điều mà Kousuke có được đều nhờ sự hy sinh của cha mẹ, những người luôn đặt anh lên hàng đầu cho dù có phải bỏ cả tính mạnh và cũng là vòng tay hảo tâm của Trại trẻ Marumitsu.

to duyen vo hinh cua ong chu tiem namiya va giam doc trai tre e1606402506236 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Tơ duyên vô hình gắn kết giữa ông Namiya và cựu Giám đốc trại trẻ mồ côi

Tiệm tạp hóa Namiya và Trại trẻ mồ côi Marumitsu thực sự có mối duyên vô hình với nhau, độc giả hẳn sẽ có những thắc mắc đặt ra và những băn khoăn, từ đó thôi thúc họ lật giở từng trang giấy tìm kiếm đích đến cho câu trả lời.

Có thể thấy, Keigo đã đưa tính kỳ bí vào trong Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya và tạo ra dư vị đọng lại ngay cả khi cuốn tiểu thuyết đã được gấp lại.

Câu trả lời cho điều kỳ diệu nằm ở quyết định của mỗi người

Từ sau khi vợ mất, song song với công việc kinh doanh thì gỡ rối tơ lòng cho người khác giống như nguồn sống của Yuji, sức sống đó vẫn âm ỉ, mạnh mẽ nuôi dưỡng người chủ tiệm từng ngày cho đến khi ông đọc được bài báo về cái chết của một nữ vị khách đã gửi thư xin lời khuyên.

chu cua tiem dan hoai nghi ve cau tra loi cua minh e1606402754667 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Ông chủ tiệm tạp hóa Namiya Yuji hoài nghi về câu trả lời của mình

Ông bắt đầu phiền muộn về những lời khuyên của mình, Namiya Yuji không biết những điều bản thân suy nghĩ và viết ra đó có ích hay không, liệu đó có phải là nguyên nhân dẫn đến sự việc tự tử của người phụ nữ thị trấn bên cạnh.

“Chuyện này đúng là đáng lo thật. Với ông Yuji bây giờ, công việc tư vấn là động lực sống lớn nhất. Để duy trì công việc này thì điều kiện đầu tiên là tiệm tạp hóa vẫn phải hoạt động.”

Mặc dù ông Yuji tỏ ra ổn nhưng việc đóng cửa tiệm tạp hoá cả một tuần liền đã bóc trần sự thật, người con gái và con trai dần lo lắng về nguồn sống còn lại của bố mình đang bị lung lay.

Namiya Takayuki biết được sự việc qua chị gái liền trở về nhà, mới đứng ở phía bên ngoài thôi anh cũng đã cảm nhận được không khí và sức sống của bố cũng như cửa tiệm đã thay đổi.

Takayuki càng chắc chắn hơn khi lần này ông Yuji tự động ngỏ lời muốn đến Tokyo chung sống với gia đình anh, điều mà trước đây dù có làm thế nào cũng không thể lay chuyển.

Cửa tiệm tạp hóa Namiya từ đó dừng hoạt động, những lá thư phiền muộn không còn nơi đến và hộp đựng sữa cũng bắt đầu hoen gỉ, khó đóng mở hơn trước.

su viec bat dau cho dieu ky dieu cua tiem tap hoa namiya e1606402886665 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Những sự việc bắt đầu cho Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya

Cho đến mãi ngày giỗ của ông Yuji lần thứ ba mươi hai, tức là ngày Shato, Kouhei và Atsuya đi ăn trộm rồi vô tình bị cuốn vào thế giới song song trong cửa tiệm bỏ hoang này.

Tại đây, cả ba không chỉ đóng vai trả lời thư mà cũng là người được gỡ rối dù tờ giấy Atsuya gửi đi không có bất kỳ nội dung nào. Lần này, người viết đích thực là ông Namiya Yuji ở quá khứ và thực sự những nét chữ của ông đã chạm đến tâm hồn, con người chúng.

“Vì còn là giấy trắng nên bạn có thể vẽ bất kỳ bản đồ nào. Tất cả tùy ở bạn. Mọi thứ đều tự do, khả năng là vô tận. Điều này thật tuyệt vời. Tôi mong bạn hãy tin vào bản thân và cháy hết mình với cuộc đời.”

Điều kỳ diệu xảy ra ở mỗi con người đều không phải xuất phát từ những lời khuyên hay những bật mí từ tương lai, tất cả phụ thuộc vào quyết định của chính bản thân.

dieu ky dieu cua tiem tap hoa namiya den tu lua chon cua moi nguoi e1606403036239 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Sự lựa chọn của mỗi người đều tạo nên điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya

Quả thực vậy, sẽ chẳng có phép màu nào có thể hô biến bài hát của Matsuoka Katsuro trở thành thánh ca của mọi nhà và nếu Harumi không biết cách quyết định, nắm bắt thời cuộc thì lời khuyên của ba tên trộm vặt ở tương lai gửi đến sẽ hoàn toàn vô nghĩa.

Sau hơn ba thập kỉ đóng cửa, hộp thư của cửa tiệm hoạt động trở lại cũng bởi đây là di nguyện cuối cùng của Namiya Yuji.

Những ngày nằm trong bệnh viện, người chủ tiệm thường xuyên có những giấc mơ về tương lai và vào ngày giỗ, ông sẽ nhận được những bức thư phản hồi từ chính những người mà mình đưa ra lời khuyên khi còn sống.

di nguyen mong nhan duoc thu phan hoi cua ong Namiya e1606403221875 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Di nguyện của ông Namiya Yuji là mong có thể nhận được thư phản hồi từ những người trước đó nhờ gỡ rối tơ lòng

Chủ cửa tiệm sẽ nhận được những lời phản hồi chân thành đó ở quá khứ, tuy nhiên người gửi đến đang sống trong thế giới tương lai với internet, máy tính và điện thoại di động.

Chuyện có vẻ kì dị, hoang đường đó lại có thực và nó diễn ra ngắn ngủi, duy nhất từ 0 giờ đêm đến rạng sáng cùng ngày.

“Nếu bản thân họ không muốn sống tốt, sống hết mình thì dù có nhận được câu trả lời nào cũng thế thôi.”

Trong số những bức thư phản hồi lại, có người xưng là con gái của Green River. Đọc những dòng chữ viết tay, Takayuki phần nào cảm thấy nhẹ lòng vì ít nhất lời khuyên của bố mình không dẫn đến sự việc tự tử của người phụ nữ ở thị trấn bên cạnh.

bia sach tieng trung dieu ky dieu cua tiem tap hoa namiya e1606403558627 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Phiên bản tiếng Trung của cuốn Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya

Vẻ mặt của chủ tiệm tạp hóa sau khi đọc lá thư đó cũng rạng rỡ hơn hẳn, trông thật chẳng giống một người đang bị bệnh ung thư giai đoạn cuối chút nào.

Namiya Yuji cũng dần hiểu ra, bản thân khổ tâm khi nghĩ về câu trả lời sẽ khiến ai đó bất hạnh thực chất chỉ là lo bò trắng răng, mỗi người đều sẽ có hướng đi và một ông lão bình thường không thể có sức ảnh hướng đến lựa chọn đó.

“Đa phần người hỏi vốn đã có câu trả lời, chỉ là họ muốn người tư vấn xác nhận lại một lần nữa và có động lực hơn để thực hiện mà thôi. Câu trả lời có tác dụng hay không là do ý chí của bản thân người đó.”

Higashino Keigo đã thể hiện rất rõ quan điểm này qua những bức thư và chi tiết xảy ra ở trong mỗi câu chuyện của cuốn tiểu thuyết, có người quyết định làm theo lời tư vấn của tiệm tạp hóa Namiya và một số trường hợp khác thì không.

Nghệ sĩ nghiệp dư Matsuoka Katsuro đứng giữ ranh giới tiếp tục theo đuổi nghệ thuật và quay về tiếp quản công việc gia đình, dù cho ba tên trộm vặt khuyên nhủ hãy thừa hưởng Ngư Tùng nhưng trái tim và lí trí vẫn luôn hướng về ca hát.

Waku Kousuke cũng vậy, lời khuyên của ông Yuji phải đến mãi sau này anh mới chiêm nghiệm và vỡ lẽ để rồi cảm xúc đọng lại là những hối hận muộn màng, chàng nghệ nhân khi đó có đau hay thống khổ đến bao nhiêu cũng chẳng dám viết ra.

dieu ky dieu nam o quyet dinh cua tung nguoi e1606403691401 - Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya cùng tơ duyên luân hồi
Điều kỳ diệu được tạo ra ở chính quyết định của mỗi người

Điều kỳ diệu của tiệm tạp hóa Namiya gửi đến độc giả những bài học quý báu về sự biết ơn, câu chuyện dù đúng hay sai nhưng nếu đã có người chấp nhận ngồi xuống lắng nghe và đưa ra lời khuyên chân thành thì lời cảm ơn không bao giờ là đủ.

Nhiều hơn thế, Keigo còn mong muốn bạn đọc thân thương của mình có thể tự biết trân quý bản thân và không ngần ngại cảm ơn những nỗ lực đương đầu vượt qua mọi chuyện để hướng tới tương lai tốt đẹp.

Loan Phương