Howl’s Moving Castle hay Lâu đài bay của pháp sư Howl là một cuốn tiểu thuyết phiêu lưu kỳ thú, được xuất bản năm 1986 của tác giả Diana Wynne Jones. Mười tám năm sau khi được phát hành đã được dựng thành anime đạo diễn bởi Miyazaki Hayao.

Lâu đài bay của pháp sư Howl, Lâu đài bay của pháp sư Howl: Những trang sách của tuổi thơ
Bộ sách Lâu đài bay của pháp sư Howl

Tiểu thuyết Lâu đài di động của Howl mang hơi thở của những câu chuyện cổ tích như Truyện cổ Grimm, Lọ Lem (Cinderella) hay Người đẹp và quái vật (Beauty and the Beast) cho đến thể loại tiểu thuyết dành cho giới trẻ như Cậu bé không lớn lên (Peter Pan).

Câu chuyện tình yêu của Howl và Sophie

Nội dung quyển tiểu thuyết kể về cô gái trẻ tuổi Sophie là người chỉ biết sống vì người khác mà quên đi hạnh phúc của bản thân, cho đến khi cô gặp được mụ phù thủy của xứ Waste và vì sự ghen tuông mà mụ ta đã biến cô trở thành một bà già mập mạp xấu xí.

Từ đó, cuộc đời của Sophie như được lật sang trang khác và bắt đầu một cuộc hành trình đầy mới mẻ cùng chàng phù thủy Howl.

“Calcifer chồm lên thành một ngon lửa xanh thẫm hừng hực. Đứng nhìn một cách thận trọng từ cánh cửa trong kho để chổi, Sophie thấy bóng con chó xồm nhạt dần đi bên trong hình hài một chàng trai.

Nó lại nhạt thành hình chó, rồi lại thành hình người, nhạt nhòa, rồi rõ nét dần. Cuối cùng, Howl và Michael mỗi người giữ một cánh tay của một anh chàng tóc hoe trong bộ quần áo màu nâu nhàu nhĩ. Sophie không hề ngạc nhiên khi đã không nhận ra anh ta.”

Sophie là chị cả trong gia đình, trái ngược với người em thứ xinh đẹp và cô em út trẻ tuổi cùng một tương lai tươi sáng ở phía trước thì cô chỉ là một người chị nhạt nhòa giữa những hào quang của em mình.

Khuôn mặt không có lấy một nét đẹp nổi bật lại chẳng có chút duyên dáng hay có lấy một điểm thu hút nào, cô cũng không có một tư duy thông minh nhanh nhạy.

Lâu đài bay của pháp sư Howl, Lâu đài bay của pháp sư Howl: Những trang sách của tuổi thơ
Hình ảnh của Howl và Sophie trong phim

Điều duy nhất Sophie giỏi là làm ra những chiếc mũ nhưng đó lại không phải công việc mà cô yêu thích, Sophie chấp nhận nó đơn giản vì trách nhiệm thừa kế lại cửa hàng nón từ bố của mình. Với vẻ bề ngoài điềm tĩnh nhưng ẩn sâu bên trong là khát khao được tự do, được khám phá mọi nơi.

Ngoài ra, ở chàng phù thủy điển trai với vẻ ngoài cuốn hút nhưng ngược lại con người của Howl lại đầy khuyết điểm. Cậu thích đùa giỡn với tình cảm của người khác, luôn thờ ơ tỏ ra lười nhác cùng tính trẻ con hay hờn dỗi.

“Tôi sẽ chết nếu như không đẹp trai.”

Mặc dù như thế nhưng sâu bên trong Howl lại là một người tốt bụng, khi cậu cứu quỷ lửa Calcifer, dễ dàng chấp nhận sự xuất hiện của Michael hay Sophie. Bao dung khi người khác mắc lỗi, thậm chí trong chính ngôi nhà của mình và dù luôn tỏ ra bất cần nhưng sâu bên trong cậu luôn kính trọng sư phụ của mình.

“Sophie ngậm ngón tay bị bỏng nhẹ và lấy tay kia nhặt những lát thịt ba chỉ xông khói rơi trên váy, mắt chằm chằm nhìn Calcifer. Lão đang quật từ bên này sang bên kia lò sưởi.

Những bộ mặt xanh lơ của lão phồng lên chuyển từ xanh thẫm sang xanh nhạt rồi gần như trắng bệch. Trong khoảnh khắc, lão có vô số những con mắt da cam, rồi khoảnh khắc sau đó đã có hàng dãy những con mắt bạc sáng như sao. Cô chưa bao giờ hình dung ra cái gì giống như thế.”

Khi Sophie đến, lòng dũng cảm cùng tâm hồn lương thiện của cô đã khiến Howl thay đổi hoàn toàn. Từ một kẻ hèn nhát với lối sống vô trách nhiệm đã trở thành người biết đối đầu với những nổi sợ và sẵn sàng hy sinh vì người mình thương.

Bộ hoạt hình Lâu đài di động của Howl ra đời qua bàn tay của phù thủy điện ảnh

Năm 2004, Lâu đài bay của pháp sư Howl được chuyển thể thành phim hoạt hình của Nhật trên màn ảnh rộng qua bàn tay của phù thủy điện ảnh, nhà làm phim Hayao Miyazaki và dành được vô số giải thưởng danh giá. 

Lâu đài bay của pháp sư Howl khi lên phim, dường như đã kể tiếp những chuyện mà trong tiểu thuyết còn dang dở nhưng lại không đi sâu vào các chi tiết cụ thể như cuộc chiến tranh giữa các vương quốc hay những chuyến du hành bí ẩn của Howl vào ban đêm. 

 “Cô tưởng tượng cái đầu lâu bắt đầu trong có vẻ khổ sở hệt như Michael. Nó thường xuyên bị di chuyển.

Rồi cô đính một tấm vải cũ lên cái rầm gần lò sưởi nhất và buộc Calcifer phải cúi đầu xuống khi cô quét ống khói. Calcifer ghét việc đó. Hắn lách tách đê tiện khi Sophie thấy bồ hóng bay rơi khắp phòng và cô phải lau chùi tất cả lại từ đầu. Đó là vấn đề của Sophie.”

Tiểu thuyết Lâu đài bay của pháp sư Howl đem lại cho người xem cảm giác gần gũi, chân thật hơn khi lên phim nhiều tình tiết đã được lược bớt đi, tính cách của những nhân vật cũng không còn được nguyên vẹn như ở truyện.

Lâu đài của Howl trong truyện cả trên phim đều không lộng lẫy hay tráng lệ như cái tên của nó. Ngược lại, nó vô cùng xấu xí, cồng cềnh và thực chất đó chỉ là một căn nhà cũ kỹ mà Calcifer dựng lên để che mắt mọi người. 

Lâu đài bay của pháp sư Howl, Lâu đài bay của pháp sư Howl: Những trang sách của tuổi thơ
Hình ảnh lâu đài của Howl

Nhiều tuyến nhân vật trên phim đã được thay đổi để phù hợp hơn như cậu bé học việc của Howl ở truyện là Michael 15 tuổi nhưng khi xuất hiện trên màn ảnh lại là một chàng trai trẻ Markl.

Hay mụ phù thủy của xứ Waste với thân hình già nua, lọm khọm cùng Calcifer là quỷ lửa đáng sợ trong truyện lại hóa thành một ngọn lửa nhỏ đáng yêu khi lên phim.

 

“Từ bây giờ anh sẽ không chạy nữa. Vì anh đã có thứ cần bảo vệ, đó chính là em.”

Tiểu thuyết của Dina Jones là một tác phẩm dành cho thiếu nhi, ở đó vẽ nên một thế giới hư cấu, kỳ ảo nhưng rất thực tế cùng với đó là những cuộc đấu tranh mạnh mẽ. Ngược lại, bộ phim của Hayao Myzayaki lại mang nét trong sáng, ngây thơ hơn, hai phiên bản gần như trái ngược nhau.

Diana Wynne Jones và tiểu thuyết Lâu đài bay của pháp sư Howl

Diana Wynne Jones sinh ra tại London, bà là nhà văn chuyên viết các tác phẩm văn học cho thiếu nhi và người lớn. Trong số những tác phẩm nổi tiếng nhất của bà có thể kể đến: Bộ Biên niên sử Chrestomanci, tiểu thuyết Lâu đài bay của pháp sư Howl Chúa tể Bóng tối xứ Derkholm.

Những tác phẩm của bà được ghi nhận là có ảnh hưởng rất lớn tới J.K.Rowling, nữ tác giả nổi tiếng người Anh với bộ phim kinh điển có doanh thu cao ngất ngưỡng Harry Potter.

Bà được công nhận là một trong những nhà văn chủ chốt của dòng văn học kỳ ảo, được trao nhiều giải thưởng danh giá như giải của Hiệp hội Fantasy Anh quốc, Karl Edward Wagner Award.

“Howl trên màn ảnh có vẻ dịu dàng và cao quý hơn nhân vật trong sách của tôi.” -Nhận xét của tác giả Dina Wynne Jones.

Ở tiểu thuyết, tình yêu của Sophie và Howl còn khiến người đọc cảm thấy ao ước, ngưỡng mộ. Đó không phải kiểu tình yêu định mệnh mà khi bắt đầu chung sống tình cảm đó dần phát triển rồi bén rễ từ lúc nào cũng chẳng hay.

Có thể nói tình yêu của họ rất mờ nhạt thậm chí là khó có thể cảm nhận được, các tình tiết được phát triển một cách chậm rãi. Tình cảm đó cứ dần lớn trong âm thầm, từ những thấu hiểu, cùng nhau san sẻ những khó khăn rồi đến một lúc nào đó khi nhận ra thì nó đã trở thành tình yêu từ mà chẳng hề hay biết.

Lâu đài bay của pháp sư Howl, Lâu đài bay của pháp sư Howl: Những trang sách của tuổi thơ
Bìa sách Lâu đài bay của pháp sư Howl

Tóm lại, tiểu thuyết của D.W.Jones và phim của Hayao Miyazaki đều là những câu chuyện quen thuộc với tuổi thơ của chúng ta, hai phiên bản không đối nghịch mà còn bổ sung thiếu sót cho nhau. 

Lâu đài bay của pháp sư Howl không chỉ là câu chuyện dành riêng cho trẻ em mà còn phù hợp với tất cả mọi người. Giọng văn không quá phô trương hay màu mè, những câu chuyện được lồng ghép một cách vừa phải mang lại cảm giác thỏa mãn.

Và nếu bạn đang tìm một câu chuyện tuổi thơ nhẹ nhàng để khám phá thì tiểu thuyết Lâu đài bay của pháp sư Howl tin chắc sẽ là một lựa chọn không thể tuyệt vời hơn.  

Đỗ Quyên