Tiếng việt và ngữ pháp tiếng Việt vốn rất khó nên hiện tượng nhầm lẫn giữa các từ, các âm trong quá trình giao tiếp hoặc viết văn bản vẫn thường xảy ra. Điều này gây ảnh hưởng ít nhiều đến hiệu quả công việc cũng như tính chuyên nghiệp. Kỉ niệm hay kỷ niệm cũng là cụm từ hay bị dùng sai. Để xác định từ nào viết đúng bạn cần hiểu rõ vấn đề dưới đây.
Tìm hiểu quy tắc sử dụng chữ I và Y trong tiếng Việt
Đây là quy tắc chính tả quan trọng nhưng không phải ai cũng biết. Vì thế, trong nhiều tình huống, một số người thay vì sử dụng I lại dùng Y và ngược lại. Theo đó, cách dùng 2 từ này được phân biệt như sau:
Đối với chữ I
I chỉ dùng đối với những từ ngữ có nguồn gốc thuần Việt như: Tình, chỉ đi… Còn chữ kỉ trong kỉ niệm nếu dùng chữ I là không chính xác. Trong tiếng Việt hiện đại, việc dùng từ phải dựa vào nguồn gốc của nó. Với các từ Hán Việt thì chữ Y phải thay chữ I mới đúng chính tả nhé!
Đối với chữ Y
Trong tiếng Việt, chữ Y thường xuất hiện trong các từ nguồn gốc Hán Việt như: Ý, kỷ, ký, tý, hỷ…. “kỷ” trong kỷ niệm cũng có nguồn gốc từ Hán Việt mang hàm nghĩa: Ghi chép hoặc ghi nhớ những khoảnh khắc, những giây phút, những sự kiện quan trọng và đáng nhớ trong cuộc đời.
Kỉ niệm hay kỷ niệm là đúng chính tả?
Kỉ niệm hay kỷ niệm viết đúng chính tả? Rõ ràng, kỷ niệm mới là từ viết đúng chuẩn. Tuy rằng, kỉ niệm vẫn hàm nghĩa như thế nhưng nó không hợp về nguyên tắc chính tả. Để bạn đọc dễ hình dung, chúng tôi sẽ phân biệt rõ hơn dưới đây:
Dưới góc độ ngữ âm học
Khi nói hoặc đọc từ kỷ niệm hoặc kỉ niệm thì âm tiết chính mà chúng ta thường nghe là âm /i/. Dường như không có ranh giới giữa cách phát âm I và Y. Mặt khác, trong một số tài liệu cũ hoặc sách giáo khoa trước đây, có những lúc chữ “kỉ” và “kỷ” đều được chấp nhận. Đó cũng là một trong những lý do gây nhầm lẫn trong giao tiếp, thậm chí cả hai từ này đều có mặt trong các sự kiện lớn hoặc các bài ngôn ngữ báo chí quan trọng:
- Kỉ niệm: Coca cola kỉ niệm 20 năm có mặt tại thị trường Việt Nam hoặc Ca sĩ Tùng Dương hé lộ thu nhập khủng nhân kỉ niệm ngày ra mắt Album mới
- Kỷ niệm: Diễu hành kỷ niệm 70 năm chiến thắng Điện Biên Phủ hay Kỷ niệm 80 năm ngày quốc khánh mùng 2/9…
Có thể thấy, về mặt phiên âm, kỷ niệm hay kỉ niệm không có sự phân biệt rõ ràng. Thế nhưng, trong văn bản tiếng Việt hiện đại, chữ “kỷ niệm” mới là cách viết được chấp nhận, tuân thủ đúng quy tắc chính tả chính thống.
Dưới góc độ ngữ nghĩa
Từ kỉ niệm hay kỷ niệm đều mang ý nghĩa như nhau nên khi bạn viết “kỉ” hay “kỷ” thì nghĩa không thay đổi nhưng lại sai về mặt chính tả nhé!
- Đều là danh từ dùng để chỉ những ký ức, những sự kiện quan trọng đã qua. Ví dụ: Kỷ niệm thời học sinh, ôn lại những kỷ niệm cũ
- Cũng có thể coi là động từ: gợi nhớ về những sự kiện đã qua như: kỷ niệm ngày cưới, kỷ niệm ngày giải phóng miền Nam…
Về quy tắc chính tả
Kỉ niệm hay kỷ niệm viết đúng? Kỷ niệm mới là từ đúng vì sau các phụ âm như: k, t, m, h, qu, l bạn phải dùng Y thay cho I: Chẳng hạn: Kỹ năng chứ không phải là kĩ năng, ký tên chứ không viết là kí tên….
Xét về mặt cảm giác chữ viết
Chữ kỷ niệm viết bằng Y tạo sự tròn trịa, đầy đủ, trang trọng hơn. Nếu bạn viết: kỉ niệm người đọc cảm giác hụt hẫng, có phần không trang nhã. Đặc biệt, khi viết các văn bản quan trọng như: Khẩu hiệu, băng rôn, banner hay thiệp mời… dùng chữ “kỷ niệm” sẽ trọn vẹn hơn.
Cách khắc phục lỗi viết sai chính tả giữa kỉ niệm và kỷ niệm
Hiện nay, vẫn rất nhiều người dùng nhầm lẫn giữa kỉ niệm hay kỷ niệm. Làm sao để khắc phục tình trạng này? Sau đây là một số biện pháp giúp bạn viết đúng chính tả hơn:
Nắm vững quy tắc chính tả
Bạn phải rõ, I và Y được sử dụng như thế nào, nên ghép và không nên ghép với nguyên âm nào. Đặc biệt, chữ I chỉ dùng với từ thuần Việt, còn Y dùng với từ ngữ có gốc Hán Việt nhé!
Kiểm tra chính tả sau khi viết
Sau khi viết bài chúng ta cần hình thành thói quen kiểm tra lỗi chính tả. Nếu kiểm tra thủ công mất thời gian bạn có thể tận dụng phần mềm check lỗi. Hiện nay, có rất nhiều công cụ hỗ trợ soát lỗi chính tả nhanh gọn, hoàn toàn miễn phí như: Google Docs hoặc Microsoft word….
Bạn chỉ cần copy văn bản dán vào theo hướng dẫn rồi ấn kiểm tra là sẽ thấy lỗi chính tả. Đặc biệt, với những văn bản viết quan trọng chúng ta đừng để mắc lỗi chính tả sơ đẳng sẽ gây mất thiện cảm, thiếu tính chuyên nghiệp, ảnh hưởng đến hình ảnh bản thân, công ty, doanh nghiệp…
Tìm hiểu kỹ nguồn gốc từ ngữ
Hiểu rõ nguồn gốc từ vững không chỉ giúp chúng ta giải thích đúng ý nghĩa của từ mà còn biết cách dùng chúng đúng ngữ cảnh, đúng chính tả. Ví dụ, từ “kỷ niệm” gốc là hán Việt nên không thể viết là “kỉ niệm”
Kỉ niệm hay kỷ niệm viết đúng chính tả chúng tôi đã cập nhật đầy đủ nói trên. Giao tiếp chuẩn, viết đúng chính tả là một lợi thế lớn đối với mỗi người, giúp chúng ta có thêm nhiều cơ hội trong nghề nghiệp. Dĩ nhiên, ngôn ngữ tiếng Việt đa dạng, phong phú, đa thanh, đa nghĩa, ngữ pháp tiếng Việt cũng khó nên muốn thành thạo bạn phải dành thêm thời gian để học tập và tìm hiểu. Hy vọng bài viết của chúng tôi sẽ giúp mọi người có thêm một số kiến thức hữu ích về cách dùng từ trong tiếng Việt.
