Nhiều người vẫn nghĩ rằng, tiếng Việt là tiếng mẹ đẻ nên việc sử dụng sẽ đơn giản và dễ dàng. Thực tế không phải vậy, tiếng Việt muôn hình, muôn vẻ, đa thanh, đa sắc, đa nghĩa nên ngay cả những người thường xuyên viết lách đôi khi cũng lúng túng. Trải qua hay trải qua là cụm từ na ná nhau khiến bạn phân vân khi sử dụng. Vậy, từ nào đúng? Chúng ta sẽ phân biệt dưới đây nhé!
Trải qua hay trãi qua đúng chính tả
Trải qua là động từ chỉ ai đó từng chịu đựng, từng biết, từng vượt qua một sự việc, một khó khăn nhất định nào đó hoặc đi qua một khoảng thời gian đầy thử thách trong cuộc đời. Giáo sư Hoàng Phê trong cuốn từ điển Tiếng Việt đã giải thích: Trải qua mang ý nghĩa: Kinh qua thực tế: Trải qua những năm tháng thanh xuân rực rỡ hoặc trải qua quãng thời gian khó khăn nhất. Xét theo nghĩa gốc, từ trải có nghĩa là mở rộng ra, dàn ra. Từ trải khi kết hợp với từ qua sẽ tạo thành tổ hợp chỉ bản thân đã vượt qua về mặt trải nghiệm.
Còn từ trãi dù đứng độc lập hay kết hợp với từ qua đều không có nghĩa trong bất cứ ngữ cảnh nào. Đây thực chất là lỗi chính tả do nhầm lẫn thanh điệu: dấu hỏi thành dấu ngã. Trong sách báo chính thống, sách giáo khoa hiện hành thì trãi qua không được sử dụng. Nếu bạn viết trải qua thành trãi qua sẽ mất điểm trong bài kiểm tra năng lực ngôn ngữ và bản thân bị coi là thiếu chuyên nghiệp.
Vậy, từ Trãi trong Nguyễn Trãi có nghĩa như thế nào? Trãi là tên riêng nên bắt buộc chúng ta phải viết như thế, xét về mặt chiết tự, Trãi là bộ trại tượng trưng cho loài thú chỉ có một sừng ngày xưa. Vì thế, chữ Trãi tồn tại với tư cách là một danh từ trong văn bản cũ mang tính chất điển tích, tuyệt đối không sử dụng với tư cách là động từ thể hiện những trải nghiệm trong cuộc sống.
Trải qua hay trải qua đúng chính tả? Rõ ràng, trải qua mới đúng, còn trãi qua là sai. Lỗi này là do phát âm vùng miền. Giọng người miền Trung và người miền Nam không có sự phân biệt rạch ròi giữa thanh hỏi và thanh ngã, khi nói không có sự tách bạch nên người nghe sẽ nhầm. Ngoài dấu câu, còn nhầm lẫn phụ âm đầu như: Sung túc thành xung túc, sung sướng thành xung xướng….
Ví dụ về cách sử dụng từ trải chính xác
Như đã phân tích nói trên, trải là động từ diễn tả một hành động hoặc một quá trình kéo dài trong một không gian, thời gian cụ thể. Để bạn hiểu rõ hơn, chúng tôi sẽ đưa ra ví dụ sau đây:
- Trải nghiệm: Dùng để chỉ quá trình học hỏi, tiếp thu thông qua khám phá thực tiễn: Tôi đã có nhiều trải nghiệm hữu ích từ chuyến đi
- Trải dài: Dùng để chỉ một không gian rộng, kéo dài từ điểm này sang điểm khác: Dãy núi trải dài tít tắp
- Trải qua: Chỉ việc bản thân hoặc một ai đó đã vượt qua được thử thách, khó khăn trong cuộc sống: Anh ấy đã trải qua nhiều khó khăn để chạm đến thành công như ngày hôm nay.
Như vậy, trải được sử dụng để diễn tả trạng thái hoặc chỉ hành động kéo dài, mở rộng, Còn từ trãi là biến thể sai không được ghi nhận trong từ điển tiếng Việt.
Phân biệt trải và trải trong một số cụm từ khó
Ngoài trải qua hay trãi qua, trong tiếng Việt còn nhiều từ, cụm từ liên quan đến từ trải khiến không ít người lúng túng:
- Trang trãi hay trang trải: Trang trãi đúng chính tả
- Trải lòng hay trãi lòng: Trải lòng đúng chính tả
- Trải nghiệm hay trãi nghiệm: Trải nghiệm đúng chính tả
- Trải dài hay trãi dài: Trải dài đúng chính tả
- Trải rộng hay trãi rộng: Trải rộng đúng chính tả
- Vững chải hay vững trải: Vững chãi đúng chính tả
- Từng trải hay từng trãi: Từng trải đúng chính tả
Tầm quan trọng của việc sử dụng đúng chính tả
Trong thời đại mở, giao tiếp, viết lách là một trong những kỹ năng mềm cần thiết đối với mỗi người. Vì thế, việc trau dồi vốn từ, học hỏi kinh nghiệm diễn đạt là điều hết sức cần thiết. Sử dụng từ sai lỗi chính tả là một trong những điều bạn nên tránh. Nói cách khác, dùng từ chuẩn quy tắc chính tả mang lại nhiều lợi ích:
- Giúp truyền đạt đúng ý tưởng, đúng nội dung mình muốn nói, muốn diễn đạt. Việc dùng từ sai chính tả có thể dẫn đến hiểu lầm đáng tiếc. Trong môi trường học thuật, lỗi chính tả là điều cấm kỵ
- Viết đúng chính tả giúp bảo vệ sự trong sáng của tiếng Việt, duy trì những yếu tố cốt lõi của văn hóa, thể hiện sự tông trọng ngôn ngữ mẹ đẻ
- Rèn luyện cách sử dụng ngôn ngữ đúng chuẩn đóng vai trò quan trọng trong giáo dục, giúp người học rèn luyện kỹ năng ngôn ngữ, tự tin hơn trong giao tiếp hàng ngày.
Lời khuyên dành cho bạn khi sử dụng tiếng Việt
Việc nhầm lẫn, sai sót khi sử dụng tiếng Việt vẫn thường diễn ra ở cả người lớn lẫn trẻ em. Để khắc phục hạn chế này bạn nên áp dụng một số lời khuyên dưới đây:
- Đọc sách báo chính thống mỗi ngày. Các bài đăng này đã được kiểm định về nội dung và hình thức nên độ tin cậy cao. Thường xuyên đọc sách báo sẽ giúp chúng ta: Biết nhiều tin tức hữu ích, bổ sung vốn từ, học hỏi kinh nghiệm diễn đạt
- Tra cứu từ điển tiếng Việt khi gặp từ, cụm từ khó hiểu. Trong từ điển, nghĩa của từ sẽ được giải thích rõ ràng nên người dùng sẽ không lẫn lộn lung tung.
- Kiểm tra lỗi chính tả của bài sau khi viết xong. Bạn có thể sử dụng phần mềm check lỗi hiện đại để tiết kiệm thời gian và công sức.
- Nắm vững quy tắc chính tả tiếng Việt để tự tin trong giao tiếp và viết lách.
Trên đây là những lý giải chi tiết liên quan đến câu hỏi: Trải qua hay trãi qua chuẩn chính tả? Hy vọng chia sẻ của chúng tôi cung cấp sẽ giúp bạn có thêm một chút kiến thức tiếng Việt hữu ích. Vui lòng cập nhật tại đây để có thêm nhiều thông tin tiếng Việt khác.
