Viễn vông hay viển vông không phải ai cũng biết. Dẫu rằng, cặp từ này thông dụng và phổ biến cả trong văn nói và văn viết nhưng nhiều người vẫn nhầm lẫn. Bạn cũng mất tự tin khi dùng từ ngữ này vì không rõ từ nào chuẩn tiếng Việt. Để yên tâm giao tiếp và viết lách bạn nên đọc kỹ chia sẻ dưới đây của chúng tôi.
Viễn vông hay viển vông đúng
Tại một số diễn đàn, cuộc tranh cãi giữa viễn vông hay viển vông vẫn đang diễn ra. Theo ghi chép và giải thích của một số tác giả
- Trong từ điển tiếng Việt của Hoàng Phê viết: Viển vông là tính từ có nghĩa là không thiết thực, xa rời thực tế như: Nói chuyện viển vông hoặc mơ ước viển vông. Từ này đồng nghĩa với hão huyền
- Trong cuốn từ điển chính tả Tiếng Việt của Nguyễn Trọng Báu ghi nhận cách viết viển vông là đúng chính tả.
- Trong từ điển chính tả tiếng Việt của tác giả Nguyễn Trọng Báu nêu rõ: Viển vông là tính từ có nghĩa là không thiết thực, xa rời thực tế.
- Giáo sư Đinh Gia Khánh trong cuốn từ điển Hán Việt cũng đã bàn về từ viển vông.
Ngoài ra, trong các bài viết chính thống, từ viển vông cũng được sử dụng phổ biến như:
- Kế hoạch định cư ở sao hoả của Muka bị chê là viển vông
- Mua nhà phố là ước mơ viễn vông của những người thu nhập trung bình.
- Học các môn khoa học tự nhiên cho bớt mơ mộng viển vông.
Một số điều thú vị liên quan đến từ viển vông
Theo Hoàng Tuấn Công, nhà nghiên cứu ngôn ngữ học thì từ viển vông là biến âm của viễn vọng nghĩa là nhìn xa trông rộng. Từ viễn vọng bên cạnh nghĩa gốc là nhìn xa còn có ý nghĩa khác là ảo tưởng, trông chờ, hy vọng vào một điều gì đó không thực tế, xa vời so với hiện tại.
Sách từ điển Hán Việt cũng thừa nhận từ viễn vọng có 2 lớp nghĩa là nhìn xa và ảo tưởng. Do đó, theo ông Hoàng Tuấn Công, cách viết hợp lý nhất hiện nay là viển vông (dùng dấu hỏi) chứ không phải viễn vông.
Phân loại các hình thức viển vông trong đời sống
Viển vông tồn tài trong nhiều khía cạnh của cuộc sống con người: Mục tiêu cá nhân, công việc, các quyết định liên quan đến xã hội, chính trị. Dẫu rằng, việc đặt ra mục tiêu sẽ tạo động lực thúc đẩy việc hoàn thành công việc trong thời gian sớm nhất nhưng khi mục tiêu ấy thiếu thực tế sẽ gây thất vọng, lãng phí công sức, thời gian và của cải.
Viển vông trong sự nghiệp
Nếu chúng ta theo đuổi những mục tiêu không thực tế trong công việc hoặc đặt ra kỳ vọng quá lớn so với năng lực bản thân gọi là viển vông. Lúc đó, chúng ta sẽ không đạt được mục tiêu đề ra nên bản thân sẽ rơi vào trạng thái thất vọng.
Viển vông trong các mối quan hệ
Chúng ta đặt kỳ vọng quá mức vào một người, một nhóm người nào đó mà thực tế bản thân chưa hiểu rõ về họ hoặc quá ảo tưởng, lý tưởng hoá về họ, chỉ nhìn thấy ưu điểm mà không nhận thấy nhược điểm, thiếu sót của mối quan hệ đó. Việc đặt kỳ vọng không thực tế vào người khác sẽ khiến bạn thất vọng, căng thẳng, thậm chí mất niềm tin.
Viển vông trong xã hội và chính trị
Lý tưởng hoá hoặc đề cao quá mức một chính trị gia nào đó mà không nhìn thấy điểm yếu, năng lực thực tế của họ. Đặt niềm tin quá mức vào một lý tưởng chính trị hoặc đưa ra những quyết định chính trị sai lầm, không kiểm chứng được tính khả thi, hậu quả của chúng gọi là viển vông.
Viển vông trong tâm lý hoặc hành vi xã hội
Viển vông trong tâm lý hoặc hành vi xã hội xuất phát từ việc lý tưởng hoá bản thân hoặc một lý tưởng nào đó. Nếu chúng ta sống ảo tưởng về khả năng bản thân, không nhận thấy yếu điểm, thiếu sót của mình thì rất khó để thành công. Ảo tưởng về bản thân sẽ dẫn đến hành động thiếu sáng suốt, tự tin quá mức, hành động phi thực tế… Mỗi con người khi không đối diện được với sự thật của bản thân thì không thể phát triển.
Viển vông trong tài chính
Hiểu một cách đơn giản là đặt ra mục tiêu tài chính không có thực. Bạn đưa ra mong ước làm giàu nhanh chóng trong khi bản thân không có một chiến lược, một kế hoạch hoặc một sự hậu thuẫn nào. Do vậy, mục tiêu làm giàu của bạn trở thành không tưởng hay còn gọi là viển vông.
Lý do nhầm lẫn giữa viễn vông và viển vông
Không chỉ trong giao tiếp mà cả trong văn bản viết hiện nay nhiều người vẫn nhầm lẫn giữa viễn vông hay viển vông. Điều này âu cũng dễ hiểu vì:
- Hiện tượng đồng âm: Hai cụm từ này chỉ khác nhau ở thanh ngã và thành hỏi. Do đó, khi đọc nhanh hoặc phát âm không rõ thì người nghe dễ nhầm lẫn viển thành viễn
- Ngữ điệu nói mỗi miền Bắc – Trung – Nam không thống nhất. Một số cư dân phát âm rõ, chuẩn nhưng một số nơi ngữ điệu không rõ nên dấu hỏi thường phát âm thành dấu ngã.
- Lỗi chính tả ngoài ý muốn do đánh máy. Muốn kiểm soát lỗi này bạn phải khảo lại bài kỹ càng sau khi hoàn thành. Muốn nhanh chóng và hiệu quả, bạn nên sử dụng phần mềm check lỗi công nghệ cao. Hiện nay có rất nhiều ứng dụng kiểm tra lỗi hiệu quả, thao tác nhanh lại hoàn toàn miễn phí.
- Do không hiểu rõ nghĩa gốc của từ, không có thói quen tra cứu từ điển nên dùng từ theo thói quen mà không có sự phân tích hoặc cân nhắc kỹ càng.
Hy vọng với những thông tin trên bạn đã rõ: Viển vông hay viễn vông đúng chính tả. Trong cuộc sống, chúng ta cần có ước mơ, hoài bão, có mục tiêu, có lý tưởng song mục tiêu đó phải phù hợp thực tế. Viển vông trong phạm trù nào của cuộc sống cũng sẽ khiến chúng ta gặp thất bại. Chúc bạn thành công. Để có thêm nhiều thông tin hữu ích về tiếng Việt hãy vui lòng cập nhật tại đây.
