“Venice” của phương Bắc hay thủ đô của Hà Lan, dù biết đến Amsterdam với bất kỳ tên gọi nào thì cũng không thể phủ nhận đây là một thành phố đẹp và độc đáo, khó hành khách nào có thể bỏ qua trong chuyến hành trình khám phá văn hóa châu Âu.

amsterdam hinh anh 1 1 scaled e1621353190180 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Hình ảnh đặc trưng của thành phố Amsterdam

Amsterdam vừa mang nét cổ kính của một đô thị cổ, vừa mang nét phóng khoáng rực rỡ của thủ đô hiện đại đương thời. Vượt lên những “điểm yếu” về địa lý, thành phố Amsterdam được biết đến như một trung tâm về văn hóa, chính trị và kinh tế của thế giới trong thời kỳ hiện nay.

Amsterdam và hành trình từ làng chài nhỏ đến trung tâm Kinh tế – Văn hóa thế giới

Amsterdam có nguồn gốc là khu vực định cư nhỏ của một làng chài bên sông Amstel, được thành lập vào cuối thế kỷ 12. Trải qua chín thế kỷ với nhiều lần mở rộng, Amsterdam hiện có diện tích khoảng 219 km² với hơn sáu mươi bảo tàng lớn nhỏ, cung điện Hoàng gia Hà Lan và quảng trường Dam.

amsterdam hinh anh 7 1 e1621353431370 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Khung cảnh phía trước Quảng trường Dam

Khi đến Amsterdam, du khách dễ dàng bắt gặp nhiều địa điểm nổi bật như bảo tàng Van Gogh, nơi lưu trữ những tác phẩm của danh họa Vincent van Gogh như Quán café về đêm, Đêm đầy sao hay bảo tàng Rijksmuseum với tám ngàn hiện vật nghệ thuật và lịch sử được trưng bày.

Đặc biệt hơn, Amsterdam là nơi thành lập công ty Đông Ấn Hà Lan, công ty đa quốc gia đầu tiên và cũng là nơi tiến hành giao dịch chứng khoán đầu tiên trên thế giới.

Đến năm 2000, sàn giao dịch chứng khoán của Amsterdam đã sát nhập cùng sàn giao dịch chứng khoán của BrusselsParis để tạo thành Euronext Amsterdam, Euronext hiện là thị trường chứng khoán tiền mặt lớn nhất Châu Âu và lớn thứ sáu trên thế giới.

So với các thành phố lâu đời ở Hà Lan như Rotterdam hay Utrecht, Amsterdam là một thành phố còn non trẻ. Theo dự đoán của các nhà địa lý học lịch sử, vùng đất xung quanh thành phố được khai hoang sớm nhất vào khoảng cuối thế kỷ thứ mười, chậm hơn khoảng hai thế kỷ so với thành phố cổ nhất là Nijmegen.

Dù vậy, Amsterdam đã vươn lên mạnh mẽ từ thế kỷ 14, trở thành thủ đô chính thức của Hà Lan vào thế kỷ 17 và duy trì vị thế như một trong những trung tâm văn hóa, kinh tế lớn của Hà Lan và thế giới cho đến ngày hôm nay.

Tinh thần biến “thách thức” thành “cơ hội” của Amsterdam

Amsterdam nằm trên vùng địa chất do trầm tích của Thiên niên kỷ thứ IV tạo thành nhưng lạ thay, toàn bộ thành phố lại nằm thấp hơn mực nước biển gần hai mét. Do thuộc khu vực “vùng trũng”, cả thành phố luôn phải đối diện với nguy cơ bị xóa sổ trong suốt lịch sử hình thành và phát triển.

amsterdam hinh anh 4 1 e1621351134225 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Amsterdam luôn đối diện với nguy cơ bị xóa sổ bởi lũ lụt

Nhằm mục đích ngăn lũ lụt triền miên, người dân thành phố đã  xây dựng một con đê mang tên “Amster”, đây cũng chính là xuất xứ của tên gọi thành phố Amsterdam. Có một câu nói được lưu truyền khắc họa lịch sử đầy tự hào của nơi đây:

 

“Thượng đế tạo ra biển, người Hà Lan tạo ra đất liền.”

Sau khi được chính thức cấp quyền thành phố vào thế kỷ 13, Amsterdam đã phát triển giao thương hàng hải mạnh mẽ trong suốt hai thế kỷ sau nhờ lợi thế đường biển của mình.

amsterdam hinh anh 10 e1621353676825 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Khung cảnh giao thương náo nhiệt ở bến cảng Amsterdam

Bằng mối giao thương chặt chẽ với Liên đoàn Hanseatic, làng chài nhỏ đã vươn mình thành hải cảng quốc tế nhộn nhịp. Sau khi mua hương liệu từ Ấn Độ, Indonesia và Sri Lanka, những con thuyền của Amsterdam đã mang hàng hóa đến khắp nơi trên thế giới.

Nhờ động lực từ ngành hàng hải và nền độc lập chính thức của Hà Lan, Amsterdam trở thành trung tâm kinh tế – tài chính hàng đầu của châu Âu và thế giới, mắt xích quan trọng nhất trong lĩnh vực vận chuyển hàng hóa toàn cầu ở thế kỷ 17.

Đồng thời, việc Amsterdam sở hữu sàn giao dịch chứng khoán đầu tiên và công ty đa quốc gia đầu tiên cũng là dấu mốc quan trọng trong lịch sử ngành tài chính, tác động không nhỏ đến việc hình thành và phát triển của hệ thống tư bản chủ nghĩa trên khắp thế giới.

amsterdam hinh anh 6 1 e1621353761941 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Sàn chứng khoán Amsterdam là nơi diễn ra giao dịch chứng khoán đầu tiên trên thế giới

Tuy nhiên, quy luật của các đô thị cổ đã tìm tới Babylon, RomeAthens nay bước qua đất nước Hà Lan. Dòng chảy lịch sử của Amsterdam không chỉ trôi qua những ngày tháng tươi đẹp thịnh vượng mà còn chìm vào những tháng ngày tăm tối của chiến tranh.

Sự phồn thịnh của thành phố lâm vào khủng hoảng do sự bùng nổ của các cuộc chiến tranh trong suốt thế kỷ 18 và thế kỷ 19, những cuộc tấn công đồng thời từ Pháp và Anh giáng một đòn mạnh vào Cộng Hòa Hà Lan và chấm dứt thời kỳ hoàng kim của thành phố.

amsterdam hinh anh 12 1 e1621354013798 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Tranh vẽ cảnh Amsterdam hỗn loạn trong chiến tranh thế kỷ 18,19

Dù dẫn đến suy thoái kinh tế nghiêm trọng, những cuộc chiến không đánh gục người Amsterdam mà ngược lại, chúng trở thành nhân tố quan trọng giúp thúc đẩy tư tưởng tự do và đa văn hóa của thành phố.

Thành phố của sự tự do – tư tưởng hòa ái và tiến bộ

Được biết đến như một nơi chào đón những người nhập cư và người xin tị nạn, dân cư Amsterdam là sự tổng hòa của 178 nền văn hóa khác nhau.

Xuyên suốt lịch sử phát triển, tinh thần tự do và sự thân thiện luôn gắn liền với hình ảnh của thành phố, điều này được thể hiện từ hành động ứng xử của người dân cho đến chính sách phát triển của giới chức nơi đây.

Nơi trú ẩn an toàn của người di cư trong chiến tranh

Ngay từ thế kỷ 16, thời điểm Hà lan nổi dậy chống lại vua Tây Ban Nha để giành độc lập, một làn sóng của người nhập cư đã tràn vào Amsterdam, khi ấy cứ ba người thì có một người nhập cư.

amsterdam hinh anh 14 e1620981374782 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Làn sóng di cư đến Amsterdam trong thế kỷ 16

Làn sóng này gồm hai nhóm người chính là người Do Thái Sephardic chạy trốn khỏi sự đàn áp ở Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha để hưởng sự tự do tôn giáo tương đối ở Amsterdam và những người tị nạn từ Antwerp và các thành phố Flemish khác, nơi chế độ cai trị của Tây Ban Nha đã được thiết lập lại.  

Trong dòng người đó xuất hiện nhiều thương gia và trí thức sở hữu mối quan hệ quốc tế tốt, đây là nhân tố quan trọng góp phần tạo nên thời kỳ Hoàng kim hay sự bùng nổ mạnh mẽ về văn hóa, nghệ thuật của Amsterdam.

Đến cả người Do Thái, dẫu gặp nhiều hạn chế từ các quốc gia khác thì họ vẫn có thể tự do định cư và phát triển tôn giáo tại Amsterdam, mãi đến khi sự kiện tàn sát của Hitler trong thế chiến thứ hai xảy ra thì mới phải tạm lánh.

amsterdam hinh anh 13 1 e1621354135211 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Khu trưng bày bên trong Bảo tàng Lịch sử Do Thái

Hiện nay, Amsterdam là một trong số ít nơi vẫn còn lưu giữ được một phần đời sống tôn giáo, văn hóa và lịch sử của người Do Thái. Tại đây, khu phố Jewish Quarter cùng Bảo tàng Lịch sử Do Thái không chỉ là nơi trưng bày lịch sử phát triển mà còn là nơi sinh hoạt văn hóa của người Do Thái đang sinh sống tại thành phố.

Thành phố đa ngôn ngữ – đa văn hóa 

Là thành phố có thành phần dân cư đa dạng bậc nhất châu Âu, Amsterdam sở hữu một bức tranh phong phú về văn hóa và ngôn ngữ. Đúng với tinh thần phóng khoáng của mình, thành phố có những chính sách tích cực nhằm thúc đẩy sự giao thoa văn hóa cũng như truyền bá ngôn ngữ bản địa.

Mặc dù phần lớn dân số đều sử dụng tiếng Anh, những người mới nhập cư vào Amsterdam luôn được cung cấp những lớp học ngôn ngữ Hà Lan miễn phí, hành động này như lời chào thân thiện để mừng mọi người gia nhập cộng đồng dân cư nơi đây.

Ngoài ra, Amsterdam còn kỉ niệm nền văn hóa đa dạng của thành phố thông qua các lễ hội, sự kiện văn hóa sôi động với nhiều hoạt động đa dạng.

amsterdam hinh anh 17 e1620982560654 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Lễ hội văn hóa Kwaku ở Amsterdam

Tiêu biểu trong số đó là lễ hội Kwaku, một cuộc tụ họp đa văn hóa tập trung vào việc gắn kết mọi người và các nền văn hóa lại với nhau thông qua sự kết hợp phong phú giữa đồ ăn, thức uống, khiêu vũ và thể thao.

Lễ hội này bắt nguồn từ việc xóa bỏ chế độ nô lệ ở Suriname và Antilles thuộc Hà Lan, đây là cách Amsterdam thừa nhận quá khứ của đất nước đồng thời tôn vinh sự đa dạng và khoan dung của thành phố hiện tại.

Để thúc đấy văn hóa qua việc khuyến khích học một ngôn ngữ mới, Amsterdam còn tổ chức lễ hội DRONGO. Đây là nơi tập hợp những người nói đa ngôn ngữ lại với nhau trong hội nghị chuyên đề sáng tạo, lễ hội gồm nhiều hoạt động từ thuyết trình, biểu diễn sân khấu đến hội chợ dành cho các tổ chức và học giả ngôn ngữ.

Amsterdam và biệt danh nổi tiếng “Thành phố tội lỗi”

Sở hữu nhiều chính sách cởi mở nên nơi đây còn được biết đến với biệt danh nổi tiếng “Thành phố tội lỗi”. Những chất cấm như ma túy, rượu và mại dâm được kinh doanh công khai và hợp pháp ở Amsterdam. 

amsterdam hinh anh 15 e1621354243112 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Ma túy được bán lẻ hợp pháp tại các quán cà phê ở Amsterdam

Mặc dù vậy, người Amsterdam không cho rằng các chính sách của thành phố là nguồn gốc của “tội lỗi” mà ngược lại, họ lại thấy chúng thực tế và cần thiết. Người dân nơi đây cho rằng việc kiềm chế các vấn đề trên không khiến tình hình xã hội trở nên tốt đẹp hơn, bởi chính bản ngã của con người luôn bị thu hút bởi những điều cấm.

Nhà văn John Green, tác giả cuốn sách Khi lỗi thuộc về những vì sao đã từng viết về thành phố Amsterdam:

“Some tourists think Amsterdam is a city of sin, but in truth, it is a city of freedom. And in freedom, most people find sin.” (Một vài khách du lịch nghĩ rằng Amsterdam là thành phố của tội lỗi, nhưng thật ra, đây là thành phố của sự tự do. Và trong sự tự do, hầu hết mọi người đều tìm thấy tội lỗi)

Kể từ khi hợp pháp hóa vào năm 2000, mại dâm đã trở thành một trong những ngành thu lợi nhuận lớn nhất của Hà Lan và đem lại nhiều quyền lợi tích cực cho những người hành nghề “buôn phấn bán hương” ở đây.

Khu phố đèn đỏ De Wallen ở Amsterdam đã trở thành điểm hút khách du lịch nổi tiếng, đại diện tiêu biểu cho quan điểm của đất nước Tây Âu này về nhu cầu về tính dục, không còn phủ lớp màng nhạy cảm mà nó đã trở thành một phần trong lối sống của người Hà Lan.

amsterdam hinh anh 16 e1620982942803 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Khu phố đèn đỏ De Wallen của Amsterdam về đêm

Ngoài ra, đây cũng là thành phố đầu tiên cho phép hôn nhân đồng giới và có những chính sách tích cực, hoạt động ủng hộ việc chống phân biệt đối xử với người LGBTI.

Bảo tàng và những góc nhìn đa chiều về Amsterdam

Không thể phủ nhận rằng, bảo tàng là một nhân chứng xuyên suốt hành trình nghệ thuật, văn hóa và lịch sử của Amsterdam. Với hơn sáu mươi bảo tàng lớn nhỏ đang hoạt động trên khắp thành phố, từng khía cạnh văn hóa độc đáo của Amsterdam đều được khắc họa qua các bộ sưu tập riêng của mỗi bảo tàng.

amsterdam hinh anh 19 e1620984370531 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Bảo tàng Khoa học NEMO ở Amsterdam

Từ những bảo tàng lâu đời dành để tri ân và lưu giữ bộ sưu tập tranh của các danh họa nổi tiếng như bảo tàng Van Gogh hay bảo tàng nhà riêng của Rembrandt, bảo tàng công nghệ mới dành cho nghệ thuật và khoa học hiện đại như bảo tàng khoa học NEMO, tất cả đều có thể tìm thấy ở Amsterdam.

Nổi bật nhất trong số đó là khu Quảng trường Bảo tàng, nơi quy tụ ba bảo tàng đông khách nhất của thành phố với ba sắc màu riêng biệt, từ Rijksmuseum, Stedelijk đến Van Gogh.

Rijksmuseum với câu chuyện nghệ thuật trong thời kỳ hoàng kim của Amsterdam

Bảo tàng Quốc gia Rijksmuseum nằm phía Bắc quảng trường với bộ sưu tập kiệt tác của Hà Lan vào thế kỷ 17. Sự tự do về tôn giáo và tri thức của Amsterdam cũng như nền kinh tế giàu có của đất nước trong thời kỳ này đã tạo động lực to lớn cho khoa học và nghệ thuật, trên hết là hội họa. 

amsterdam hinh anh 5 1 e1621354326660 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Toàn cảnh Bảo tàng Quốc gia Rijksmuseum từ phía chính diện

Sở hữu hơn tám mươi bộ sưu tập và tám nghìn hiện vật, bảo tàng là chuyến du hành thời gian khám phá hơn 800 năm lịch sử và hội họa của đất nước Hà Lan, đặc biệt là sự nở rộ của nghệ thuật hội họa trong thời kỳ hoàng kim của thành phố.

Tiêu điểm của bảo tàng thuộc về hơn một trăm kiệt tác của các danh họa nổi tiếng như Rembrant, Vermeer. Những tác phẩm không chỉ họa lại sắc rực rỡ huy hoàng một thời của Amsterdam mà còn đưa cả những góc tối dưới bức màn hoa lệ lên trước mắt người xem thông qua các hình ảnh và màu sắc ẩn dụ.

amsterdam hinh anh 2 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Điểm nhấn trong Bảo tàng Quốc gia Rijksmuseum là bức họa Tuần tra đêm

Trong đó, không thể thiếu tác phẩm Tuần tra đêm của Rembrandt. Bức họa về buổi gác đêm của một đại đội lính được “Nhà ảo thuật” lồng ghép nhiều câu chuyện của xã hội bấy giờ thông qua việc sử dụng các màu sắc tương phản khác nhau cho từng tầng nhân vật.

amsterdam hinh anh 3 e1620925629658 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Danh họa Rembrandt được Van Gogh tôn kính gọi với cái tên “Nhà ảo thuật”

Bên cạnh đó, những hiện vật lịch sử liên quan đến sự phát triển thành phố trong các lĩnh vực sản xuất, thương mại hàng hải, thủ công cũng đang được trưng bày và lưu giữ tại bảo tàng.

Bảo tàng thành phố Stedelijk với thiết kế và nghệ thuật đương đại

Nếu Bảo tàng Quốc gia là cuốn kí họa về những kiệt tác thì bảo tàng thành phố Stedelijk là nơi tiên phong cho nghệ thuật hội họa – nhiếp ảnh đương đại và xu hướng thiết kế hiện đại với nhiều hoạt động đa dạng, từ triển lãm trưng bày theo hướng truyền thống đến các buổi trình diễn sáng tạo.

amsterdam hinh anh 18 1 scaled e1621354424117 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Bảo tàng thành phố Stedelijk sau khi mở rộng và cải tạo không gian

Được thành lập vào năm 1874 bởi một nhóm tư nhân ở Amsterdam, dẫn đầu bởi C.P. van Eeghen, Bảo tàng Stedelijk tạo không gian tự do nhằm thúc đẩy sự phát triển của mỹ thuật đương đại và nghệ thuật đại chúng.

Trong những thập kỷ đầu tiên kể từ khi thành lập, Stedelijk duy trì một bộ sưu tập đa dạng. Không chỉ bao gồm tác phẩm của các bậc thầy người Hà Lan và Pháp đương đại mà bảo tàng còn có các phòng trưng bày cổ vật và cả biểu ngữ của dân quân. 

amsterdam hinh anh 21 e1620986009974 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Một phần các bộ sưu tập được trưng bày bên trong bảo tàng Stedelijk

Tuy nhiên, đến những năm hai mươi của thế kỷ trước thì bộ sưu tập đã được chọn lọc và tập trung chặt chẽ hơn vào nghệ thuật hiện đại và đương đại, bao gồm các bộ sưu tập và triển lãm tiên phong về xu hướng thiết kế và nhiếp ảnh, một số đại diện tiêu biểu có thể kể đến như Piet Mondrian, Kazimir Malevich hay Man Ray.

amsterdam hinh anh 24 e1620986508536 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Cách trưng bày sáng tạo của các bộ sưu tập tại bảo tàng

Về sau, bảo tàng chính thức thành lập khoa Nghệ thuật ứng dụng để đa dạng hình thức triển lãm, chuyển dần từ triển lãm theo truyền thống sang các buổi trình diễn hay trải nghiệm du lịch nghệ thuật ảo thông qua việc ứng dụng công nghệ nhằm tăng sự kết nối giữa nghệ thuật và khách tham quan.

Hiện nay, Stedelijk là một trong những bảo tàng sở hữu bộ sưu tập về nghệ thuật đương đại đồ sộ nhất trên thế giới với hơn 90.000 đồ vật và tác phẩm được sưu tầm từ những năm 1870 đến nay, chủ yếu đến từ các phong trào lớn như trường phái Ấn tượng, trường phái Lập thể, De Stijl hay Cobra.

Bảo tàng Van Gogh – nơi tri ân một nghệ sĩ tài năng

Khác với hai bảo tàng trên, nội dung trưng bày của Bảo tàng Van Gogh là sự tri ân dành riêng cho họa sĩ tài năng Vincent van Gogh. Bảo tàng Van Gogh được mở cửa vào năm 1973, gồm hai tòa nhà chính do kiến trúc sư người Hà Lan Gerrit Rietveld hoàn thiện.

amsterdam hinh anh 22 e1620986979333 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Bảo tàng Van Gogh tại Amsterdam

Năm 1999, bảo tàng khai trương cánh triển lãm mới do kiến ​​trúc sư người Nhật Kurokawa Kisho thiết kế. Hai tòa nhà đều có thiết kế mở, nhấn mạnh vào các hình thức hình học và cho phép nhiều ánh sáng tự nhiên vào không gian triển lãm.

amsterdam hinh anh 25 e1620987400684 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Hình ảnh cánh triển lãm mới của bảo tàng Van Gogh

Đây là nơi lưu trữ về Vincent van Gogh lớn nhất trên thế giới với bộ sưu tập vĩnh viễn gồm hơn hai trăm bức tranh của Vincent van Gogh, năm trăm bức vẽ và hơn bảy trăm bức thư. Tiêu biểu nhất phải kể đến những bức họa nổi tiếng của danh họa như chùm tranh Hoa hướng dương, Đêm đầy sao, Bên ngưỡng cửa vĩnh hằng và loạt chân dung tự họa.

amsterdam hinh anh 26 e1620987757825 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Một góc bộ sưu tập tranh của Vincent van Gogh tại bảo tàng

Ngoài tác phẩm của Vincent van Gogh, bảo tàng còn trưng bày tác phẩm của những người cùng thời với ông, từ Paul Gauguin và Henri de Toulouse-Lautrec đến những tác phẩm của các nghệ sĩ mà Van Gogh ngưỡng mộ, đáng chú ý nhất là Leon Lhermitte và Jean-François Millet.

Bên cạnh đó, bảo tàng còn có thư viện nghiên cứu và khán phòng để những người yêu mến danh họa tìm hiểu thêm về khía cạnh nghệ thuật cũng như cuộc sống của Vincent van Gogh.

Bảo tàng ở Amsterdam không chỉ là trải nghiệm về nghệ thuật

Ngoài những bảo tàng dành riêng cho nghệ thuật, bảo tàng ở Amsterdam còn đem đến trải nghiệm về những khía cạnh lịch sử hay đời sống văn hóa riêng thuộc về thành phố.

Trong khi Bảo tàng Amsterdam là cuốn sách ghi chép lại lịch sử phát triển và mở rộng của thành phố qua các thời kỳ thì bảo tàng Hàng hải Quốc gia lại minh họa sống động quy mô và tầm ảnh hưởng của các hoạt động khai thác đường biển và thương mại quốc tế, sử dụng công nghệ 3D hiện đại.

amsterdam hinh anh 28 e1621005253192 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Bộ sưu tập mô hình thuyền gắn liền với lịch sử phát triển hàng hải tại Bảo tàng Hàng hải Quốc gia 

Ngoài ra, nếu du khách ghé thăm bảo tàng Heineken thì họ sẽ được tận hưởng chuyến hành trình khám phá lịch sử phát triển hay những công đoạn thực tế trong quá trình sản xuất loại bia nổi tiếng thế giới.

Điều độc đáo nhất là những thứ thường bị che đậy lại được trưng bày công khai ở các bảo tàng của Amsterdam. Đền Thần Vệ nữ là bảo tàng tình dục đầu tiên và lâu đời nhất trên thế giới, nơi đây xuất hiện nhiều hình thức trưng bày đa dạng từ ảnh, tranh đến các bản ghi.

Kiến trúc thể hiện sự giao thoa giữa truyền thống và hiện đại của Amsterdam

Lịch sử phát triển không ngừng và sự đa dạng văn hóa của Amsterdam còn thể hiện rõ qua các khu kiến trúc đặc trưng của thành phố. Kiến trúc nơi đây là sự pha trộn vô cùng độc đáo thông qua việc phản ánh hoàn cảnh sống cũng như bối cảnh tôn giáo, xã hội và văn hóa đặc biệt.

Kiến trúc thành phố là sự kết hợp giữa nét truyền thống của di sản lâu đời và nét kiến trúc đương đại độc đáo. Ngoài những công trình kiến trúc nổi tiếng dựa trên các phong trào kiến trúc lớn của thế giới, Amsterdam còn sở hữu nhiều kiến trúc sáng tạo theo các xu hướng thiết kế hiện đại.

Khu kiến trúc bên kênh Canal Ring – di sản văn hóa thế giới

Nằm trên bờ các vịnh IJmeer và sông Amstel, vị trí địa lý đã tạo nên lối diễn giải độc đáo của thành phố về Baroque, phong trào kiến trúc xuất phát từ Ý vào khoảng cuối thế kỷ 16. Amsterdam nối liền mạch di chuyển của thành phố bằng những con kênh với kiến trúc nhà hẹp dọc hai bên bờ.

amsterdam hinh anh 30 e1621007536880 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Những ngôi nhà hẹp bên kênh thể hiện rõ lối kiến trúc Baroque đặc trưng của Amsterdam

Khác với phong cách Baroque ở các thành phố châu Âu khác, Baroque ở Amsterdam không phong phú, hoa mỹ hay mang cấu trúc, màu sắc ấn tượng mà trở nên đồng bộ, đơn giản do ảnh hưởng mạnh mẽ của đạo Tin lành sau phong trào cải cách.

Những ngôi nhà xây dọc theo kênh đều mang một số đặc điểm riêng biệt như cửa sổ lớn, có móc, mặt tiền sạch sẽ, cấu trúc hẹp và thậm chí là nghiêng về phía trước. Đây là lối kiến trúc mang tính biểu tượng của thời kỳ hoàng kim Hà Lan, khu nhà dành riêng cho tầng lớp trí thức và thượng lưu thời bấy giờ. 

amsterdam hinh anh 32 e1621008048489 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Một góc của Herengracht – nơi sở hữu những ngôi nhà bên kênh cổ nhất ở Amsterdam

Trong đó, khu vực Gouden Bocht hay Golden Curve nằm trên đoạn Herengracht là nơi sở hữu những ngôi nhà trên kênh đẹp nhất ở Amsterdam còn tồn tại đến ngày nay.

Bên cạnh đó, với hơn 1200 cây cầu trong thành phố, không thể phủ nhận rằng đây là nét hấp dẫn khác trong kiến trúc của Amsterdam. Được đánh giá là cây cầu đẹp nhất trong tất cả các cây cầu, Magere Brug hay “cây cầu gầy” là một trong những điểm lãng mạn nhất của thành phố.

amsterdam hinh anh 31 e1621008349885 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Cây cầu “gầy” Magere Brug lung linh dưới ánh đèn đêm

Chính từ lối kiến trúc độc đáo của Amsterdam, người dân hay khách du lịch đều ưu tiên sử dụng xe đạp làm phương tiện di chuyển chính để có thể tận hưởng trọn bầu không khí và khung cảnh xinh đẹp nơi đây.

Phong trào Amsterdam School và dấu ấn kiến trúc của thành phố

Lang thang khắp thành phố, những nét chấm phá của thiết kế Phục hưng và Art Deco hiện rõ trong kiến ​​trúc tuyệt đẹp của Amsterdam. Tuy nhiên, chính những viên gạch phức tạp của phong trào Amsterdam School mới thực sự để lại dấu ấn cho thành phố.

amsterdam hinh anh 34 scaled e1621009044954 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Khách sạn Scheepvaarthuis là công trình kiến trúc tiêu biểu cho phong trào Amsterdam School

Phong cách kiến trúc này lấy cảm hứng chính từ trường phái Biểu hiện, vay mượn thêm các yếu tố thẩm mỹ từ trường phái thiết kế Tân Nghệ thuật và xu hướng nghệ thuật – trang trí Art Deco.

Bên cạnh đó, dựa trên mục đích tạo ra trải nghiệm kiến ​​trúc tổng thể, các nhà thiết kế đã rất chú trọng đến cả nội thất và ngoại thất của mỗi tòa nhà. Điều này có thể thấy rõ trong một số công trình tiêu biểu còn tồn tại như Het Schip, bảo tàng trưng bày riêng về phong cách kiến trúc này và Het Sieraad, di tích quốc gia ở Amsterdam.

amsterdam hinh anh 24 2 e1621354506268 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Het Ship – bảo tàng dành riêng cho phong cách kiến trúc Amsterdam School

Do những lý tưởng xã hội chủ nghĩa của nhóm sáng lập trường phái, phong cách Amsterdam School thường được áp dụng trong kiến trúc của các khu nhà ở cho tầng lớp lao động, các tổ chức chính phủ và trường học. 

Những công trình kiến trúc hiện đại và độc đáo của Amsterdam

Bên cạnh các di sản lâu đời thuộc các phong trào kiến trúc lớn của thế giới, Amsterdam còn là nơi quy tụ nhiều công trình kiến trúc hiện đại với thiết kế độc đáo, ấn tượng.

Thành phố sở hữu một số kỳ công kiến ​​trúc đặc sắc, lấy cảm hứng từ sự bao phủ của hiện thực và viễn tưởng, ảo ảnh và trải nghiệm thực tế như thiết kế “bồn tắm lớn”, một phần của Bảo tàng Stedelijk hay các đường nét ấn tượng của viện phim EYE Hà Lan.

amsterdam hinh anh 33 e1621010715744 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Kiến trúc ấn tượng của viện phim EYE Hà Lan 

Hiện nay, khu phố thương mại và tài chính của Amsterdam còn được biết đến như một trung tâm kiến ​​trúc đương đại, từ những tòa nhà chọc trời đến những ảo ảnh quang học kỳ quặc ở tầng thấp, có thể nói Zuidas đang sở hữu những tòa nhà với thiết kế mới và táo bạo nhất của Amsterdam.

amsterdam hinh anh 38 e1621011219458 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Zuidas – khu phố thương mại và tài chính của Amsterdam với nhiều công trình hiện đại độc đáo

Tiêu biểu như tòa tháp văn phòng The Rock với thiết kế đặc trưng bởi kính ở phần chân tháp và nhôm, đá kết hợp với bê tông ở phần trên, tòa nhà khác biệt hoàn toàn so với kiến trúc thông thường vốn nhấn mạnh sự nhẹ nhàng, tinh gọn. 

amsterdam hinh anh 36 e1621010315678 - Amsterdam: Vùng đất của tự do và đa dạng văn hóa
Phần kiến trúc phía trên độc đáo của tòa tháp văn phòng The Rock

Có thể nói, dù đặt tầm nhìn từ bất kỳ góc độ nào thì sự đa dạng và tinh thần tự do văn hóa luôn gắn liền với hình ảnh thành phố Amsterdam, bất kể dựa trên giá trị văn hóa truyền thống hay sự tiên phong đổi mới theo xu hướng hiện đại.

Tầm nhìn rộng mở và tư tưởng tự do không chỉ tạo nên vị thế vững chắc của thủ đô Hà Lan trong nền văn hóa nhân loại mà còn là nền tảng và đòn bẩy để Amsterdam tiếp tục duy trì và phát triển mạnh mẽ hơn nữa vị thế chính trị – văn hóa – kinh tế của thành phố trong tương lai.

Thảo Minh